کتاب نفت و قدرت در ایران (از قنات تا لوله نفت)
مترجم کتاب : مرتضی ثاقبفر
نویسنده کتاب : شاهرخ وزیری
تاریخ انتشار کتاب : ۱۳۸۰/۰۶/۰۳
محل انتشار : تهران
قطع کتاب : وزیری
رده دیویی : ۳۳۰.۹۵۵
نوع جلد کتاب : گالینگر
تعداد صفحه : ۶۱۶
نوع اثر : ترجمه
زبان کتاب : فارسی
نوبت چاپ کتاب : ۱
تیراژ کتاب : ۲۲۰۰
شابک : ۹۶۴-۳۱۳-۵۶۱-۶
این کتاب در اصل رساله دکتری نگارنده است که در سال (۱۹۵۷) در ایران دفاع شده است, و پس از تغییرات اندک و درج مصاحبه نگارنده با ‘فریدون کشاورز ‘ به چاپ رسیده است .مترجم در ابتدای کتاب اذعان میدارد’ :در بخش نخست, یعنی نظری کتاب, [نگارنده] با الهام از نظریه شیوه تولید آسیایی کارل مارکس, پدیده استبداد در شرق را به صورت یکپارچه و کلی تحلیل کرده و آن را معلول وجود یک عامل واحد اقتصادی, یعنی تسلط دولت ـ شاه بر وسایل تولید و توزیع جامعه دانسته شده است…در بخش اصلی کتاب نظریات نویسنده در مورد بورژوا دموکرات بودن میرزا کوچک خان جنگلی و محمد مصدق (که این اصطلاح در واژگان و ادبیات مارکسیستی برچسبی است برای اثبات سست رای و متزلزل بودن) و بها دادن به اصلاحات پیشهوری در آذربایجان و آن را نهضتی ملی قلمداد کردن که فدای خیانت و بند و بست استالین شد, و نیز آماری که در مورد اعدامهای افراد حزب توده در کودتای ۲۸مرداد سال ۱۳۳۲ارائه میدهد, همگی قابل بحث و انتقاد است (که البته در پاورقی این انتقادات شرح داده شده است) .’مباحث اصلی کتاب بدین شرح است’ :از تاراج ملی کردن, یا چگونه لوله نفت جای قنات را گرفت ‘ (از کسب تا لغو امتیاز دارسی, نفت شمال ایران و رقابتهای امپریالیستی), ‘از ملی شدن نفت تا سرکوب حکومت ملی ‘(کابینه اول مصدق, از پیروزی تا شکست), ‘از سر سپردگی تا مطالبه خواستهها از سال ۱۹۴۵تا ‘۱۹۷۵(کنسرسیوم نفت, از مطالبات مالی تا قدرت مالی (…و متن مصاحبه شاهرخ وزیری با دکتر فریدون کشاورز .





