محقق : حاج صادق – محمد 
نویسنده کتاب : محمدبن‌ابی‌بکر زهری 
محل انتشار : تهران 
مترجم کتاب : حسین قرچانلو 
رده دیویی : ۹۱۰.۹۱۷۶۷۱ 
تاریخ انتشار کتاب : ۱۳۸۲/۱۱/۱۴ 
قطع کتاب : رقعی 
نوع جلد کتاب : شومیز 
تعداد صفحه : ۳۰۰ 
نوع اثر : ترجمه 
زبان کتاب : فارسی 
شماره کنگره : ۳۶ DS/۶/ز۹ج۷ 
نوبت چاپ کتاب : ۱ 
تیراژ کتاب : ۵۰۰ 
شابک : ۹۶۴-۴۲۲-۶۱۵-۱ 
 
‘کتاب الجغرافیه’ نوشته ‘ابو عبدالله محمد بن ابی بکر زهری’ در اواسط قرن ششم هجری در اندلس است. در این کتاب, مولف پس از اشاره ای به اقیانوس ها (‘کمربند آبی’) و مناطق آباد زمین (‘کمر بند سبز’), دریاهایی که در خشکی های قرار دارند, کروی بودن زمین, مساحت و اجزای زمین و مناطق مسکون را به هفت اقلیم تقسیم می کند, سپس به توصیف موقعیت و شرایط جغرافیایی و عجایب و شگفتی ها و محصولات مهم و ویژگی های خاص نواحی و مناطق شناخته شده آن اقالیم می پردازد. لازم به ذکر است که زهری اگر چه از روش هفت اقلیم ایرانی استفاده کرده ولی تقسیم بندی اقالیم او مخالف روش هفت اقلیم ایرانی است. بنابراین زهری نه بر روش مکتب عراقی است و نه بر روش مکتب بلخی, بلکه او روایتی واحد و خاص خود دارد که درهیچ کتاب جغرافیایی دیگری مشاهده نمی شود. اقالیم مورد نظر زهری عبارت اند از: ۱ـ اقلیم اول شامل یمن و در میان شش اقلیم دیگر قرار دارد؛ ۲ـ اقلیم دوم: چین و هند و سند, ۳ـ اقلیم سوم: فارس و عراق و مناطق آن, ۴ـ اقلیم چهارم: فلسطین و ترک و یاجوج و ماجوج و اسلاو ها, ۵ ـ اقلیم پنجم: شام و روم و اندلس, ۶ـ اقلیم ششم: افریقیه و مغرب و سرزمین سوس و مناطق آنها, ۷ـ اقلیم هفتم: شامل سرزمین بیابانی جنا و حبشه و نوبه و زنگ. اطلاعات زهری درباره مشرق زمین, برگرفته از منابع جغرافیایی معتبر آن عصر است اما در مورد مغرب زمین عمدتا حاصل شنیده ها و دیده های اوست. در مجموع, کتاب حاوی اطلاعات ارزشمند و گاه منحصر به فردی درباره مردم, سرزمین ها, زبان ها, شهرها, بناها, محصولات, حیوانات و پدیده های عجیب و خارق العاده ای از قرون گذشته است.

نویسنده : حسین قرچانلو 
تاریخ انتشار : ۱۳۸۳/۰۲/۱۵ 
محل انتشار : تهران 
قطع کتاب : وزیری 
رده دیویی : ۹۱۱.۱۷۶۷۱ 
تعداد صفحه : ۵۸۶ 
جلد کتاب : شومیز 
نوع اثر : تالیف 
زبان کتاب : فارسی 
شماره کنگره : DS۳۵/۵۶/ق۴ج۷ 
نوبت چاپ : ۱ 
شماره مجلد کتاب : ۲ 
تیراژ کتاب : ۳۰۰۰ 
شابک : ۹۶۴-۴۵۹-۵۲۹-۷ 
 
این کتاب, دومین جلد کتاب از مجموعه جغرافیای تاریخی کشورهای اسلامی است که برای دانشجویان رشته الهیات (گرایش تاریخ و تمدن) در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد تدوین یافته است. مباحث کتاب طی ده فصل به معرفی جغرافیا و بناهای تاریخی ‘شامات’, ‘مصر’, ‘ماورای مصر’, ‘مغرب’, ‘جزایر دریای مدیترانه’ و ‘اندلس’ اختصاص دارد.

نویسنده : حسین قرچانلو 
تاریخ انتشار : ۱۳۸۰/۰۷/۲۹ 
محل انتشار : تهران 
قطع کتاب : وزیری 
رده دیویی : ۹۱۱.۱۷۶۷۱ 
تعداد صفحه : ۴۲۴ 
جلد کتاب : شومیز 
نوع اثر : تالیف 
زبان کتاب : فارسی 
نوبت چاپ : ۱ 
شماره مجلد کتاب : ۱ 
تیراژ کتاب : ۳۰۰۰ 
شابک : ۹۶۴-۴۵۹-۵۲۹-۷ 
 
کتاب در دو بخش تدوین شده است .بخش اول شامل کلیاتی درباره مفاهیم مرتبط با جغرافیای تاریخی است و بخش دوم به جغرافیای تاریخی شهرها اختصاص دارد . مولف درباره کتاب می‌گوید’ :هدف کتاب, آشنا کردن دانشجویان با جغرافیای تاریخی جهان اسلام است ;البته توصیه می‌شود که یادگیری جغرافیای تاریخی باید با مطالعه تاریخ اسلام همزمان باشد .در این کتاب نیز به این ارتباط اشاره شده است .در این تالیف سعی شده از قدیم‌ترین منابع و ماخذ استفاده شود .در بخش اول برای هر فصل ابتدا مقدمه و تعریف ارائه شده, سپس به نمونه‌هایی چند اشاره کرده‌ایم .در بخش دوم کتاب, که صرفا جغرافیایی است, برای هر فصل مقدمه‌ای جغرافیایی آورده‌ایم ;سپس به تعریف کرسی یا مرکز آن منطقه جغرافیایی و شهرهای آن پرداخته‌ایم…ضمنا در آغاز هر فصل جغرافیایی اطلاعاتی از وضع موجود آن منطقه جغرافیایی با توجه به کتاب‌ها, دایره‌المعارف‌ها و اطلس‌های جغرافیایی داده شده است .باید در نظر داشت که مطالب کتاب تا پایان قرن نهم هجری قمری را در برمی‌گیرد .’…مطالب کتاب با چند نقشه همراه است .در پایان کتاب نیز فهرست اشخاص و اعلام جغرافیایی نیز منابع و ماخذ درج شده است .