با انتخاب جورج بوش، دكترين او در سند "راهبرد امنيت ملي ايالات متحده" خلاصه و تئوريزه گرديد. رابرت جرويس نويسنده ي نوشتار حاضر ، با بررسي دكترين بوش چهار عنصر اصلي اين دكترين را برمي شمارد:

1- دموکراسي‌ها ذاتاً صلح‌طلب بوده و در ايجاد يک محيط بين‌المللي آرام و بي‌خطر داراي منافع مشترک هستند، محيطي که با منافع و ايده‌آل‌هاي ايلات متحده کاملاً هماهنگ و همسو است. اين بدان معنا است که دوران کنوني يکي از فرصت‌هاي طلايي و بزرگ براي ايالات متحده است، چرا که اکنون يک توافق تقريباً جهاني روي محاسن و فضيلت‌هاي دموکراسي وجود دارد.

2- در دوران کنوني علاوه بر وجود يک فرصت بزرگ، يک تهديد بزرگ هم از جانب تروريست‌ها وجود دارد، بخصوص وقتي که اين تروريست‌ها با رژيم استبدادي و تسليحات کشتار جمعي WMD نيز مرتبط شوند.

3- "بازدارندگي" و حتي وجود يک سيستم کاملاً مناسب دفاعي هم براي مقابله با اين خطرات و تهديدات کفايت نمي‌کند و در نتيجه ايالات متحده بايد آماده شود تا در صورت نياز فعاليت‌ها و اقدامات "پيش‌دستانه" را در دستور کار خود قرار دهد، که جنگ نيز از جمله اين اقدامات است. تا اندازه‌اي بدين دليل که حصول اجماع روي چنين اقداماتي مشکل است، و تا حدي هم بدين دليل که ايالات متحده بسيار قوي‌تر از متحدان خود مي‌باشد، دولت آمريکا بايد آماده باشد تا در صورت لزوم به‌طور يک جانبه وارد عمل شود.

4- اگرچه دولت آمريکا بايد در پي گسترده‌ترين حمايت‌ها از اقدامات خود باشد، اما در عين حال ديگران نبايد بتوانند اقدامات يکجانبه و پيش‌دستانه ايالات متحده را وتو نمايند.

به زعم نويسنده، اين عناصر مجموعاً دلالت بر وجود برنامه‌اي فوق‌العاده جاه‌طلبانه براي سياست خارجي ايالات متحده دارند که نه تنها تغيير شکل و حتي استحاله سياست بين‌الملل، بلکه نوسازي و بازسازي بسياري از دولت‌ها و جوامع در امتداد خطوط دموکراتيک را نيز شامل مي‌شود.

رابرت جرويس با بررسي و نقد دكترين بوش معتقد است:

قدرت بي‌سابقه ايالات متحده اکنون اين اجازه را به دولت داده است تا بي‌توجه به ديگران، تنها اسب خود را براند، اما اين بدان معني نيست که اين شرايط هميشگي و پايدار خواهد بود بلكه اين قدرت، به واسطه برخي تناقضات و تنش‌هاي دروني دکترين بوش، طبيعت نظام سياسي و سياست داخلي آمريکا، و همچنين بار سنگين که درک بازيگراني که به‌طور بالقوه و تهديد به حساب مي‌آيند و بر روي دوش اين نظام قرار دارد، در آينده فرو خواهد پاشيد.